Ad Code

Ο ρόλος των γονέων στον αθλητισμό


    Πολύ συχνά παρατηρείται το φαινόμενο οι γονείς να παρακολουθούν ένα αγώνα στον οποίο παίζει το παιδί τους από την πλάγια γραμμή του γηπέδου, φωνάζοντας και επικρίνοντας το διαιτητή, τον προπονητή, τους αντιπάλους αλλά ακόμα και το ίδιο το παιδί τους, μη διστάζοντας ακόμα να καθίσουν είτε στον πάγκο παρεμβαίνοντας στο ρόλο του προπονητή, είτε να εισέλθουν στον αγωνιστικό χώρο, όταν οι ίδιοι το κρίνουν απαραίτητο. Προσωπικά, έχω βρεθεί σε τουρνουά ποδοσφαίρου αφιερωμένο στους γονείς των λιλιπούτειων αθλητών και κατά τη διάρκεια ενός αγώνα, οι γονείς έχασαν τον έλεγχο, με αποτέλεσμα να πιαστούν στα χέρια και να αποτελέσουν το χειρότερο παράδειγμα για τα παιδιά τους... Άρα πώς θα μπορούσαν να ζητήσουν από το παιδί τους να αποφύγει μια παρόμοια συμπεριφορά αύριο; Έχετε αναρωτηθεί πόσο κοστίζει μια τέτοια συμπεριφορά και πόσο επηρεάζει την αθλητική συμμετοχή του παιδιού σας; Πόσο θα έπρεπε να εμπλέκεται ο γονιός τελικά; Γίνεται αυτονόητο, λοιπόν, ότι το παιδί που βρίσκεται ανάμεσα σε τόσες συγκρούσεις πληρώνει όλες τις δυσάρεστες καταστάσεις, με αποτέλεσμα να έχει πολλά προβλήματα όχι μόνο προπονητικά αλλά και ψυχολογικά.

   Καταρχάς οι γονείς διαδραματίζουν πολύ σημαντικό ρόλο στην αθλητική ανάπτυξη του παιδιού τους και η συμπεριφορά τους σχετίζεται άμεσα με την εξέλιξη, ανάπτυξη και ολοκλήρωση των παιδιών τους ως προσωπικότητες. Ωστόσο, η προσοχή πρέπει να επικεντρωθεί στον τρόπο με τον οποίο συμπεριφέρονται, καθώς η συμπεριφορά τους μπορεί να έχει τόσο θετικές όσο και αρνητικές επιπτώσεις στην αθλητική εμπειρία του παιδιού τους. Οι γονείς δεν είναι μόνο υπεύθυνοι για μια σειρά από πρακτικής φύσεως ζητήματα (π.χ. οικονομικά ζητήματα, μετακινήσεις κλπ), που τους δημιουργεί κάποιες φορές επιπρόσθετες πιέσεις καθώς προστίθενται στις ήδη πολυάριθμες υποχρεώσεις τους αλλά και να παρέχουν ψυχολογική υποστήριξη στα παιδιά τους. Αυτό απαιτεί την εξασφάλιση ενός υγιούς οικογενειακού περιβάλλοντος, που θα προωθεί την οικογενειακή φροντίδα από όλα τα μέλη της οικογένειας, την παρουσία των γονιών στην προσπάθεια του παιδιού τους αλλά και την καλή σχέση με το σύλλογο και τον προπονητή. Ο ρόλος τους μπορεί να είναι είτε τροχοπέδη στην προσπάθεια των παιδιών τους, είτε βοηθητικός για την μετέπειτα εξέλιξη του αθλητή/παιδιού. Το μόνο σίγουρο είναι ότι η συμπεριφορά τους έγκειται στην παροχή υλικής, συναισθηματικής και ψυχολογικής υποστήριξης προς τα παιδιά τους, προκειμένου να εξελιχθούν σε ώριμους και ολοκληρωμένους πρωταθλητές.

   Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι τα παιδιά μέσα από την ενασχόληση τους με τον αθλητισμό αποζητούν την αποδοχή και την επιβράβευση από τους ίδιους τους γονείς τους αλλά και οι γονείς με τη σειρά τους αποζητούν κάποια οφέλη, που πολλές φορές προκαλούν εμπόδιο στην προσπάθεια που κάνουν τα παιδιά τους. Οι γονείς μπορούν να προκαλέσουν αρνητικές συνέπειες στο παιδί τους με την υπερβολική πίεση, την υπερβολική ενθάρρυνση (π.χ. «είσαι ο επόμενος Διαμαντίδης»), με τις υπερβολικές απαιτήσεις και προσδοκίες που έχουν, με την έντονη κριτική που ασκούν στα παιδιά τους, με το να μπαίνουν ως ασπίδα προστασίας σε όλες τις δυσκολίες των παιδιών τους αλλά και με την αδιαφορία λόγω αυξημένων επαγγελματικών υποχρεώσεων. Αυτό μπορεί να τους προκαλέσει την αύξηση δυσάρεστων συναισθημάτων (π.χ. στρες, θυμό, ενοχές), αρνητικό τρόπο σκέψης προς τον εαυτό τους (π.χ. «είμαι άχρηστος»), μείωση της αυτοπεποίθησης και αυτοεκτίμησης τους, απώλεια ενδιαφέροντος, αισθήματα απόρριψης και κοινωνικού αποκλεισμού, προβλήματα στον ύπνο και στην όρεξη, ψυχοσωματικά συμπτώματα και εγκατάλειψη της άσκησης. Ποιος θα το ήθελε αυτό για το παιδί του; Κανείς!!! Μήπως να αναρωτηθείς αν έχεις αυξημένες απαιτήσεις από το παιδί σου, μήπως ικανοποιείς τα δικά σου ανεκπλήρωτα όνειρα μέσω της αθλητικής επιτυχίας του παιδιού σου; Μήπως παγιδεύεσαι στο το «φαινόμενο της αντίστροφης εξάρτησης», στο οποίο προσπαθείς να επιτύχεις μέσα από το άθλημα των παιδιών και να αναδείξεις στοιχεία, τα οποία δεν είχες την ευκαιρία να αναδείξεις στο παρελθόν; O Carl Yung είπε ότι η μεγαλύτερη τραγωδία μιας οικογένειας είναι η ζωή που οι γονείς δεν έζησαν...

Ποιος είναι ο τρόπος για να βοηθήσουμε τα παιδιά να διασκεδάσουν μέσα από τον αθλητισμό;

  • Ενισχύστε στο παιδί ότι ο αθλητισμός είναι καλός και να του υπενθυμίζετε τη χαρά, τα οφέλη και την απόλαυση που του προσφέρει.
  • Ενημερωθείτε για τους κανόνες του παιχνιδιού, την τεχνική και την τακτική του αθλήματος.
  • Να είστε υποστηρικτικοί, με ενδιαφέρον και ήρεμοι στις αντιδράσεις σας, προβάλλοντας σωστά πρότυπα συμπεριφοράς. Χρησιμοποιείστε πρότυπα αθλητικής συμπεριφοράς μεγάλων αθλητών.
  • Διαμορφώστε ένα ασφαλές, υποστηρικτικό και ενθαρρυντικό πλαίσιο, τόσο για τις νίκες όσο και για τις ήττες, τα λάθη και τις απογοητεύσεις.
  • Ενθαρρύνετε τα παιδιά να μιλήσουν στους προπονητές για ό,τι τους απασχολεί και να ζητήσουν βοήθεια ή υποστήριξη.
  • Προσφέρετε συναισθηματική υποστήριξη και θετική ανατροφοδότηση.
  • Παρακολουθείστε τους αγώνες, χωρίς να παρεμβαίνετε, αλλά συζητώντας για αυτούς.
  • Να έχετε ρεαλιστικές προσδοκίες και να σέβεστε στόχους των παιδιών.
  • Να στηρίζετε το παιδί σας στις επιλογές του, ώστε να ενισχύσει το αίσθημα της αυτονομίας του.
  • Αναγνωρίστε την προσπάθεια και την προσωπική βελτίωση και όχι μόνο το αποτέλεσμα.
  • Μάθετε στο παιδί σας να σέβεται όλους τους εμπλεκομένους (προπονητή, συμπαίκτες, αντιπάλους) και να συνεργάζεται μαζί τους.
  • Δημιουργείστε μια σχέση συνεργασίας με τον προπονητή, ώστε να ενημερωνόσαστε και να ενημερώνεστε για την πορεία του παιδιού σας.

   Κλείνοντας θα χρησιμοποιήσω τα λόγια του Michael Jordan: «Οι ήρωες μου είναι και ήταν οι γονείς μου. Δεν μπορώ να με σκεφτώ να έχω κάποιον άλλον ως ήρωα μου». Άρα, ο γονιός θα πρέπει να είναι συνειδητοποιημένος στο τι θέλει να προσφέρει στο παιδί του, να είναι σταθερός στη συμπεριφορά του, να επικοινωνεί και να συνεργάζεται μαζί του. Λάθη όλοι κάνουμε και δεν υπάρχει κάτι γύρω μας τέλειο, ούτε εμείς είμαστε τέλειοι, είναι όμως θετικό να εντοπίζουμε τα λάθη μας και να είμαστε πρόθυμοι να τα αλλάξουμε.


Ιωάννου Γεώργιος


Ψυχολόγος- Γνωστικός Συμπεριφορικός Ψυχοθεραπευτής Παιδιών- Εφήβων- Ενηλίκων- Ζευγαριών
Μεταπτυχιακό Δίπλωμα στην Αθλητική Ψυχολογία
Εξειδίκευση στις Διατροφικές Διαταραχές και στην Παχυσαρκία
www.psixologos-ioannou.gr

Δημοσίευση σχολίου

0 Σχόλια